36 phút có một người tự tử: Hàn Quốc đối diện “tình trạng khẩn cấp quốc gia”

Tại Hàn Quốc, mỗi năm có khoảng 14.000 người lựa chọn cách tự kết liễu đời mình. Trung bình 40 người tử vong mỗi ngày, tức cứ 36 phút lại có một trường hợp tự tử. Con số này khiến Hàn Quốc mang biệt danh “cộng hòa tự sát”.

Nghiêm trọng hơn, nỗi đau không chỉ dừng lại ở người đã khuất. Gia đình, người thân – những “người còn lại” – cũng bị đẩy vào vòng xoáy khủng hoảng. Nghiên cứu cho thấy, người mất đi người thân vì tự tử có nguy cơ tự tử cao gấp 20 lần so với người bình thường, và nguy cơ mắc trầm cảm cao gấp 80 lần. Dù vậy, xã hội và chính sách vẫn chưa quan tâm đúng mức đến họ, dù bản thân họ cũng là một nhóm cực kỳ dễ tổn thương.

Bi kịch từ sau cái chết của người thân

Không ít trường hợp, sự ra đi của một thành viên đã kéo theo sự tan vỡ toàn bộ gia đình. Câu chuyện của Han Yoo-jung (tên đã thay đổi, 26 tuổi) là minh chứng.

Cha mẹ cô đã cùng nhau tự tử vào tháng 6 năm ngoái bằng cách đốt than trong xe, sau khi phải gánh chịu những lời đe dọa, xúc phạm liên tục từ chủ nợ do Yoo-jung vay nặng lãi. Từ một khoản vay nhỏ 30.000 won, chỉ sau một năm đã phình to thành 50 triệu won. Trước khi qua đời, cha mẹ để lại lời nhắn ngắn ngủi: “Nợ đã trả xong, con hãy sống hạnh phúc.”

Nhưng với Yoo-jung, đó lại là khởi đầu của chuỗi ngày chìm trong tuyệt vọng. Cô tìm đến rượu, nhiều lần tự tử bất thành, rồi ám ảnh bởi cảm giác tội lỗi: “Chính vì tôi mà gia đình tan nát.”

“Bóng ma” tự tử đeo bám người sống sót

Các chuyên gia cho biết, cảm giác tội lỗi của người ở lại thường biến thành “nỗi đau bệnh lý” – một dạng ám ảnh tâm lý. Họ tự quy trách nhiệm cho bản thân vì không nhận ra dấu hiệu của người thân, dù thực tế gần 97% nạn nhân từng phát ra tín hiệu cầu cứu, nhưng chỉ chưa tới 1/4 số người thân kịp nhận ra.

Một trường hợp khác là Lee Soo-jung (25 tuổi, tên đã thay đổi), sống tại thành phố Suwon. Sau khi em gái tự tử vì dính vào vụ kiện tụng liên quan đến mại dâm vị thành niên, gia đình tan vỡ, cha mẹ ly hôn. Soo-jung sống với mẹ nhưng luôn bị ám ảnh bởi hình ảnh ngày phát hiện em gái treo cổ. Cô bỏ việc, rơi vào trầm cảm nặng và sống với mặc cảm “Giá như mình nhận ra sớm hơn.”

Hệ thống hỗ trợ còn “trống rỗng”

Hàn Quốc từng hứa hẹn nhiều chính sách hỗ trợ người mất thân nhân vì tự tử. Từ năm 2017, chính phủ công bố chương trình “dịch vụ một cửa” (tư vấn, hỗ trợ pháp lý, sinh hoạt). Nhưng đến nay, trong số 17 tỉnh thành, chỉ có 12 địa phương triển khai, ngay cả tỉnh đông dân nhất Gyeonggi cũng chưa khởi động do thiếu ngân sách.

Đại dịch COVID-19 càng khiến tình hình tồi tệ hơn, khi ngân sách dành cho các chương trình này bị cắt giảm và đến nay vẫn chưa được phục hồi.

Trong khi đó, số giường bệnh tâm thần lại ngày càng giảm: từ 67.000 giường (2017) xuống còn 55.000 giường (2023). Các quy định mới về nhập viện bắt buộc cũng siết chặt, khiến nhiều bệnh nhân trong tình trạng nguy hiểm bị từ chối điều trị. Các bác sĩ cảnh báo, 6 tháng đầu sau lần tự tử đầu tiên là “thời gian vàng” để ngăn tái diễn, nhưng hệ thống hiện tại lại bỏ lỡ cơ hội can thiệp.

Hàn Quốc vẫn dẫn đầu OECD về tỷ lệ tự tử

Trong 5 năm qua, tỷ lệ tự tử tại Hàn Quốc duy trì mức trung bình 26,2 người/100.000 dân, cao nhất trong số các nước thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD). Quốc gia này chưa từng thoát khỏi vị trí số 1 về tỷ lệ tự tử trong khối.

Các chuyên gia nhấn mạnh: “Cần nhìn nhận tự tử không phải là vấn đề cá nhân, mà là vấn đề xã hội. Nếu không có sự can thiệp toàn diện, những bi kịch tương tự sẽ tiếp tục lặp lại, để lại nỗi đau nối tiếp qua nhiều thế hệ.”

Tự tử không chỉ là sự chấm dứt của một cuộc đời mà còn để lại vết thương sâu hoắm cho những người ở lại. Khi gia đình và xã hội chưa kịp dang tay đỡ lấy, những vết thương ấy dễ dàng biến thành bi kịch nối tiếp. Hàn Quốc – quốc gia đang gánh tỷ lệ tự tử cao nhất OECD – cần coi đây là “tình trạng khẩn cấp quốc gia”, để đầu tư mạnh mẽ hơn cho hệ thống hỗ trợ tâm lý, y tế và xã hội. Bởi chỉ khi một xã hội thật sự lắng nghe và chăm sóc những người yếu thế, mới có thể ngăn chặn những cái chết lặng lẽ và cứu lấy những cuộc đời đang chực chờ rơi xuống vực thẳm.

Theo TheJoongAng